Astronomen, onder wie de Amsterdamse hoogleraar Ralph Wijers, zijn op het verste object in het heelal gestuit. Het is een zogenoemde gammaflits, een van de helderste en krachtigste explosies in het universum. De gammaflits GRB 090423 deed zich 630 miljoen jaar na de oerknal voor, een periode die wetenschappers ook wel de ‘donkere middeleeuwen van het heelal’ noemen.
De bevindingen van de groep astronomen staan donderdag in het toonaangevende wetenschappelijke tijdschrift Nature.
GRB (Gamma Ray Burst) 090423 werd op 23 april van dit jaar waargenomen door de Swift-satelliet van NASA. De flits is het gevolg van een exploderende reuzenster. Astronomen noemen het verschijnsel ook wel een nagloeier. Dat GRB 090423 alleen met infrarood was te zien, betekent dat de flits van zeer ver kwam, dus zeer oud is. De ster explodeerde op het moment dat het heelal nog maar 5 procent van zijn huidige leeftijd had.
Dat het nog jonge heelal te boek staat als de kosmische donkere middeleeuwen, heeft te maken met de samenstelling van het universum. Dat bestond uit een ondoordringbaar mengsel van elektronen, waterstof en helium. Nadat het uv-licht van de eerste sterren het waterstofgas had geïoniseerd (het onttrekken van een elektron uit een atoom) kreeg het heelal het karakter van de huidige intergalactische ruimte.
Een verre oude gammaflits is voor astronomen daarom van groot belang om meer te weten te komen uit die vroege periode van het heelal, relatief kort na de oerknal.
“Dat bestond uit een ondoordringbaar mengsel van elektronen, waterstof en helium. Nadat het uv-licht van de eerste sterren het waterstofgas had geïoniseerd (het onttrekken van een elektron uit een atoom) kreeg het heelal het karakter van de huidige intergalactische ruimte”
Scheiding van hemel en aarde?
Hoezo? Er wordt geen melding gemaakt over maagden, engelen, melk, honing, een godstroon, hemelse muziek en dergelijke.
Daar heb je ook weer gelijk in In de bijbel wordt trouwens niets gezegd over de schepping van engelen en zo. Maargoed: hoe het allemaal ook ontstaan moge zijn, je kunt niet anders dan ontzag hebben voor de ontzagwekkende en onvoorstelbare schaal waarop het hele gebeuren zich afspeelt. We zijn in dat geheel vrijwel niet bestaand, als een virtueel deeltje dat op het moment van verschijnen alweer verdwenen is. Maar tot op de kleinste schaal zit het ook doorwrocht in elkaar. Wonderlijk toch.